Oczyszczanie studzien polega na usunięciu przedmiotów, które przypadkowo dostały się do studni oraz na wymyciu wewnętrznej części cembrowiny, usunięciu plam i porostów;

  1. Szlamowanie studzien polega na wydobyciu z dna studni nagromadzonego tam iłu i drobnego piasku oraz nasypaniu warstwy dobrze przemytego żwiru i grubego piasku; grubość warstwy żwiru i piasku powinna wynosić około 10 cm;
  2. Odkażanie studzien przeprowadza się w celu zniszczenia bakterii [zarazków], które przypadkowo trafiły do studni.

Nie jest celowe odkażanie studzien stale zanieczyszczanych, których woda jest zarówno zła pod względem chemicznym, jak i bakteriologicznym, a wiec studzien bardzo płytkich, o cembrowinie drewnianej lub betonowej nieszczelnej, położonych w pobliżu nieszczelnych zbiorników z nieczystościami [doły kloaczne, śmietniki, doły chłonne, gnojownie].

Studnie, których obudowa górna niezupełnie odpowiada wymaganiom higienicznym [np.studnie z kołowrotami i kubłami niezabezpieczonymi przed dotykiem rąk], ale posiadające wodę nie budzącą zbyt dużych zastrzeżeń pod względem fizyko-chemicznym, natomiast zanieczyszczoną pod względem bakteriologicznym, mogą być odkażane w sposób ciągły, dopóki nie zostaną przebudowane zgodnie z przepisami sanitarnymi.

Studnie odkaża się w następujących przypadkach:

  • każdą nowo wybudowaną studnię przed oddaniem jej do użytku
  • po każdej naprawie, oczyszczaniu, szlamowaniu, po założeniu pompy lub jej naprawie
  • po stwierdzeniu przypadkowego zanieczyszczenia studni
  • studnie nie odpowiadające wymaganiom higieny, jeżeli nie można zastosować stałego odkażania

Studnie  należy oczyszczać i odkażać 1 lub 2 razy w ciągu roku.

W czasie odkażania studni nie można korzystać z wody w ciągu 24 godzin.

Środki odkażania studzien

Do odkażania studzien można używać roztworów:

  • wapna chlorowanego [CaOCaOCl2H2O]; wapno chlorowane [świeże] to białoszary proszek zawierający 25-35% czynnego chloru.
  • podchlorynu sodu [NaOCl; podchloryn sodu jest roztworem wodnym; produkt handlowy zazwyczaj zawiera 14-15% czynnego chloru.

W celu odkażenia studni należy dać na każdy m3 wody [1000 litrów]  400 g wapna chlorowanego [o zawartości 25% czynnego chloru] lub 670 g 15% roztworu podchlorynu sodu, czyli około 0,60 litra lub 3 małe szklaneczki.

Do mycia cembrowania należy przygotować bardziej rozcieńczony roztwór, a mianowicie 4 g wapna chlorowanego [1 łyżeczka od herbaty z „czubkiem”] w 2 kubkach wody lub 7 ml [1 ½ łyżeczki od herbaty] roztworu podchlorynu sodu w 2 kubkach wody.

ODKAŻANIE STUDNI KOPANEJ

Aby odkazić studnię kopaną:

  • zmierzyć ilość wody w studni; w tym celu należy zmierzyć średnicę cembrowiny oraz głębokość wody w studni za pomocą czystej długiej tyczki lub ciężarka zawieszonego na sznurku;
  • obliczyć i odważyć lub odmierzyć potrzebną do sporządzania roztworu ilość wapna chlorowanego lub podchlorynu sodu posługując się poniższą tabelką:

Średnica studni  w cm

Potrzebna ilość wapna chlorowanego
na każdy metr głębokości wody

Ilość monochloraminy na każdy metr głębokości wody

80

150g  –  1 szklanka

165g  –  1¼ szklanki

90

200 g  – 1 ¼ szklanki

220g  –  1 ½ szklanki

100

250g  –  1 ½ szklanki 270g  –  2  szklanki

120

350g  –  2 ¼ szklanki 380g  –  2½ szklanki

W przypadku stosowania podchlorynu sodu należy odmierzyć szklankę  takiej samej objętości jak dla wapna chlorowanego lub dawki wymienionej w tabelce w gramach dwukrotnie zwiększyć.

  • wyczerpać i wypompować wodę ze studni do tego stopnia by umożliwić człowiekowi  zejście na dno;
  • wyszorować cembrowinę i przyrządy do czerpania wody za pomocą rozcieńczonego roztworu wapna   chlorowanego lub podchlorynu sodu; do szorowania używać twardej, nowej szczotki lub miotły;
  • zalać cementem szczeliny w cembrowaniu;
  • nasypać na dno studni około 10 cm warstwę drobnego, dobrze przemytego żwiru lub grubego piasku;
  • zaczekać aż woda wypełni ponownie studnię do stałego poziomu;
  • przygotowaną dawkę wapna chlorowanego lub podchlorynu sodu wlać do studni, wymieszać żerdzią lub przez czerpanie i wylewanie z powrotem wody kubłem;
  • pozostawić na 12-24 godziny wodę w studni;
  • po 12-24 godzinach wyczerpać lub wypompować wodę do zaniku zapachu chloru.
  • pobrać próbkę do badania wody ( link do pakietu badań ).

UWAGA: Odkażanie nie usuwa zanieczyszczeń chemicznych.